Egilea: beobasque

“Hazten nintzen heinean, denbora esanguratsu asko eman nuen nire familiarekin Euskadin. Adinean aurrera egin ahala, bizitza gero eta konplexuagoa bihurtu da: maite ditugunak hiltzen dira, eskolak bizitza bihurtzen du, eta Euskal Herrira itzultzea gero eta zailagoa da. Distantzia horretan, gero eta gehiago sentitu dut nire ondarearekiko deskonektatuta. Txoria Txori abestiak, “Hegaztia hegaztia da” esan nahi duena, hegazti bat hainbeste maite duen norbaiten istorioa kontatzen du, ezen ez dizkion hegalak mozten. Askatasunaren metafora bat da, eta nire familia gogorarazi zidan, batez ere nire amak, Euskadin hazi zena eta abesti hau nirekin partekatu zuena. Harro nago musika ikasle gisa hegalak zabaltzeko aukera eman zidan eta nire kultura modu independentean bizitzera animatu ninduen familia batetik etortzeaz; gaztetan Arabako Gasteizen bizi nintzen Aristis izeneko harrigarri ostatu-emaile familiarekin. Ikuskizun honetan, Txoria Txori abesten dut euskaraz, nire ondarea omenez eta basko-amerikar gisa dudan nortasunarekin berriro konektatzeko modu gisa. Bideo honetan abesten dut nire amonak 1980ko hamarkadan Euskaditik Estatu Batuetara emigratu zenean landatutako lorategian, gure sustraiak lur berrian hazten ari direla adierazten duen bizidun sinbolo bihurtu den espazioan. Nire bideoan agertzen diren irudiak omenaldi bat dira Euskal Herrian igaro nuen denborari, bai hartzaile-familiarekin bai senide eta maiteak bisitatzera egindako bisitetan. Etorkizuneko musika-irakasle gisa, musika-aren indarrean sinesten dut istorioak kontatzeko, hizkuntza gordetzeko eta jendea bere buruarekin bat egitera eramateko. Musika euskalduna tradizioa baino gehiago da. Bizirik eta etengabe eboluzionatzen den gogorarazlea da, nor garen erakusten duena. Emanaldi honen bidez, mendeetan zehar iraun duen ahots euskaldunen tradizioari bat egiten diot, eta ondare hori aurrera eramaten dut.”

---

---

“Gogoratzen naizenetik beti entzun eta ezagutu ditut euskal kantuak. Boise-n haztea pribilegio handia izan da beti ezagutu dudan kulturan hain murgilduta egotea. Den-dena entzun eta ulertzen nuela uste nuen, baina Euskal Herrira eta beste estatu batzuetara bidaiatzen hasi nintzenean soinuen, instrumentuen eta artelan berrien esperientzia bizitzen hasi nintzen arte. Orduan konturatu nintzen euskal musikaren indarraz eta nola eboluzionatu eta eragin duen hainbeste komunitateetan ehunka belaunaldiz zehar. Nire poemarako inspirazioa euskal musikaren aniztasun zabala izan zen, eta ikasitako elementu berri bakoitzak nola aldatu nauen. Hau poema bat da, nire bizitza osoan zehar maite eta gogoratu ditudan euskal musikaren tresna eta estilo askoren artean batzuk islatzen dituena. Nire bidaia pertsonalaren kontakizuna da, Euskal Musika bidez nola bihurtu naizen gaur egun naizena. Eskerrik asko aukera hau emateagatik, nire hazi eta etengabe aldatzen nauen musikarekiko nire maitasuna eta esker ona adierazteko.”

---

---

“Musika beti izan da nire bizitzako zati oso garrantzitsua, batez ere euskal musika. Lehen aldiz euskal musikarekin harremanetan jarri nintzen gurasoek gure Ipar Idaho-ko herri txiki eta landatarreko kideentzako antolatzen zituzten euskal afarietan. Une hartan ez nuen konturatu, baina hau izan zen nire loturaren hasiera euskara musikaren eta hark osatzen duen komunitatearen artean. Lehenengo harreman honek katalizatzaile gisa jardun zuen, akordeoia ikastera eta Boise-ko euskara akordeoi eta pandero bandan parte hartzera, euskara dantzetan dantzatzera, eta jaialdietara joan eta musika bidez nazioarteko harremanak egitera bultzatu ninduen. Atzera begiratuta, ikusten dut zein presente eta eraginkorra izan den euskarazko musika nire bizitza osoan. Bizitza aldatzen duten abentura eta esperientziaz betetako bidaia batean eraman nau, baina, garrantzitsuena, aukera eman dit hainbeste pertsona zoragarrirekin konektatzeko, ezezagunetatik hasi eta senide eta lagunetara arte. Hori da musikaren indarra, elkar biltzeko eta gure desberdintasunak ahazteko duen ahalmena. Eta horregatik da musika euskaldunen komunitatearen esentzia, arima.”

---

---